Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2025 yılı Kasım ayına ilişkin Tarımsal Girdi Fiyat Endeksi (Tarım-GFE) verilerini kamuoyuyla paylaştı. Açıklanan rakamlar, tarımsal üretimde maliyet baskısının devam ettiğini bir kez daha ortaya koydu. Buna göre Tarım-GFE, Kasım ayında bir önceki aya göre yüzde 1,84 artarken, yıllık bazda artış yüzde 34,24 olarak gerçekleşti. On iki aylık ortalamalara göre artış ise yüzde 32,44 oldu.
Aylık ve Yıllık Artışlar Dikkat Çekti
Endeks, bir önceki yılın Aralık ayına kıyasla yüzde 31,43 yükseldi. Bu artış, yıl genelinde tarımsal girdilerde yaşanan fiyat hareketliliğinin Kasım ayında da hız kesmediğini gösterdi. Aylık bazdaki yüzde 1,84’lük artış, özellikle üretim maliyetlerinin kısa vadede düşmediğine işaret etti. Uzmanlar, bu tablonun önümüzdeki dönemde tarımsal ürün fiyatlarına da yansıma ihtimaline dikkat çekiyor.
Ana Gruplarda Artış Eğilimi Korundu
Kasım ayında ana gruplar bazında da yükseliş eğilimi sürdü. Tarımda kullanılan mal ve hizmetler endeksi bir önceki aya göre yüzde 1,96 artarken, tarımsal yatırıma katkı sağlayan mal ve hizmetler endeksinde yüzde 1,10’luk artış kaydedildi. Yıllık bazda bakıldığında ise tarımda kullanılan mal ve hizmetlerde yüzde 35,49, tarımsal yatırıma katkı sağlayan kalemlerde ise yüzde 27,01 artış yaşandı. Bu veriler, üretim sürecinin her aşamasında maliyet baskısının hissedildiğini ortaya koydu.
Enerji ve Veteriner Harcamaları Öne Çıktı
Alt gruplar incelendiğinde en dikkat çekici artış veteriner harcamalarında görüldü. Yıllık bazda veteriner harcamaları yüzde 65,48 artarak zirveye yerleşti. Aylık değişimde ise yüzde 4,51 artışla enerji ve yağlayıcılar ilk sırada yer aldı. Özellikle enerji maliyetlerindeki yükselişin, sulama, hasat ve nakliye süreçlerinde çiftçiyi zorlamaya devam ettiği ifade ediliyor. Tarım sektöründe maliyet artışlarının seyrinin, önümüzdeki aylarda da yakından izlenmesi bekleniyor.
