Sivas’ta kentin tarihi kimliğini yeniden canlandırmak amacıyla yürütülen Kale Projesi adım adım ilerlerken, proje alanının hemen yakınında bulunan 17’nci yüzyıldan kalma Eski Paşa Hamamı’nın kaderine terk edilmiş görüntüsü dikkat çekiyor. Osmanlı mimarisinin izlerini Kale bölgesinde yeniden yaşatmayı amaçlayan çalışmalar sürerken, tarihi hamamın neden bu bütünün dışında kaldığı sorusu gündeme geliyor.

Kale Projesi'nin gölgesinde kalan 400 yıllık tarih

Sivas kent merkezindeki Camikebir Mahallesi’nde bulunan Eski Paşa Hamamı, Sivas Kalesi’nin hemen dibindeki konumuyla kentin önemli tarihi yapıları arasında yer alıyor. Yaklaşık 400 yıllık geçmişe sahip hamam, bugün bakımsızlık ve ilgisizlik nedeniyle her geçen gün biraz daha yıpranıyor.

Sivas Kongre Müzesi'ne ziyaretçi akını
Sivas Kongre Müzesi'ne ziyaretçi akını
İçeriği Görüntüle

Kale bölgesinde Osmanlı mimarisinden esinlenen yapılarla tarihi dokunun yeniden canlandırılması hedeflenirken, bölgenin gerçek tarihi miraslarından biri olan Paşa Hamamı’nın mevcut durumu tezat bir görüntü oluşturuyor. Kale Projesi kapsamında yeni bir tarihi atmosfer oluşturulmaya çalışılırken, yüzyıllardır aynı noktada duran hamamın korunarak geleceğe taşınması beklentisi de giderek artıyor.

1989 yılında koruma altına alındı

17’nci yüzyılda inşa edilen tarihi Eski Paşa Hamamı, Anıtlar Kurulu tarafından 1989 yılında tescillenerek koruma altına alındı. Halk arasında, geçmişte kale çevresindeki paşalar ve idarecilerin bu hamamı kullandığı gerekçesiyle yapının Paşa Hamamı olarak anıldığı biliniyor.

Doğu-batı doğrultusunda dikdörtgen plana sahip olan tarihi yapının doğu bölümünde soyunmalık, batı bölümünde ise ılıklık ve sıcaklık bölümleri bulunuyor. Yığma taş kullanılarak yapılan ve üzeri toprakla kaplı olan hamam, tek kubbeli mimarisiyle Osmanlı dönemi hamam kültürünün Sivas'taki izlerini taşıyor.

2018'de satışa çıktı, 8 yıldır alıcısını bulamadı

Tarihi Paşa Hamamı 2018 yılında satışa çıkarıldı. Aradan geçen yaklaşık 8 yıla rağmen tarihi yapı satılamadı. Bu süreçte hamamın fiziki durumu daha da kötüleşirken, yılların getirdiği tahribat yapının birçok noktasında kendisini göstermeye başladı.

Koruma altında olmasına rağmen bakımsız kalan hamamın çevresinde uzayan otlar, duvar ve çevresindeki yazılar tarihi yapının görüntüsünü gölgeliyor. Kentin merkezinde ve önemli bir turizm projesinin hemen yanı başında bulunan yapının bugünkü hali, Sivas'ın tarihi mirasının korunması konusunda soru işaretlerini de beraberinde getiriyor.

Geceleri gençlerin toplanma noktası haline geldi

Paşa Hamamı'nın yalnızca fiziki durumu değil, çevresindeki kontrolsüzlük de dikkat çekiyor. Özellikle gece saatlerinde hamamın bahçe bölümünün bazı gençlerin toplandığı bir alan haline geldiği görülüyor. Bakımsız ve denetimsiz görüntüsü nedeniyle tarihi alanın daha fazla zarar görmesinden endişe ediliyor.

Çevresindeki yabani otlar ve duvarlardaki yazılarla kötü bir görüntünün ortaya çıktığı tarihi yapı, Sivas'ın en önemli turizm noktalarından biri olması hedeflenen Kale Projesi'nin hemen yanında adeta unutulmuş durumda.

Paşa Hamamı Kale Projesi'ne dahil edilemez miydi?

Sivas Kalesi'nde yürütülen proje ile bölgenin yeniden kente kazandırılması ve Osmanlı mimarisinin izlerini taşıyan bir turizm alanının oluşturulması hedefleniyor. Ancak projenin hemen yanı başında, Osmanlı döneminden günümüze ulaşmayı başaran gerçek bir tarihi yapının çürümeye bırakılması dikkatlerden kaçmıyor.

Yaklaşık dört asırlık Paşa Hamamı'nın restore edilerek Kale Projesi ile bütünleştirilmesi, bölgenin tarihi dokusuna önemli bir katkı sağlayabilir. Hamamın müze, kültür alanı ya da geleneksel hamam kültürünün anlatıldığı turistik bir nokta olarak değerlendirilmesi de seçenekler arasında yer alabilir.

Sivas'ın geçmişinden günümüze ulaşan tarihi eserlerinden biri olan Eski Paşa Hamamı için zaman giderek daralıyor. Kale yeniden ayağa kaldırılırken, hemen dibindeki 400 yıllık tarihin sessizce çürümesi ise kentte cevap bekleyen önemli bir soru olarak duruyor.

Muhabir: Enes Bulut