Sivas, binbir türlü tarihi dokusu ve manevi değerleriyle bilinen bir şehir olsa da, bazı isimler vardır ki mekanları ve hikayeleriyle diğerlerinden ayrılır. Bunlardan biri de, günümüzde Kızılırmak İlkokulu’nun bahçesinde meftun bulunan, halkın "Durak Baba" olarak bildiği Kadiri ve Rufai Şeyhi’dir. Çocuk seslerinin yankılandığı okul bahçesinde, sessiz ve huzurlu bir köşede yatan bu zat, her gün onlarca vatandaşın şifa ve dertlerine derman aramak için kapısını çaldığı bir dua durağı haline gelmiş durumda. Okul duvarları arasında saklı kalan bu manevi miras, hem Sivas’ın tarihine ışık tutuyor hem de nesilden nesile anlatılan efsaneleri yaşatıyor.
93 Harbi’nden Değirmenciliğe Uzanan Bir Ömür
Durak Baba’nın hayat hikayesi, Osmanlı’nın en sancılı dönemlerine kadar uzanıyor. Asıl adı bilinmekle beraber, 1877-78 Osmanlı-Rus Savaşı (93 Harbi) sırasında Kars’tan Sivas’a göç eden bir aileye mensup olduğu biliniyor. Babası Karslı İbrahim Efendi olan Durak Baba, 1831 yılında Kars’ta doğmuş ve ailesiyle birlikte Sivas’ın Örtülüpınar Mahallesi’ne yerleşmiş. Geçimini sağlamak için Hendek Sokak’ta değirmencilik yapması, onun halk arasında "Değirmenci Durak Baba" olarak anılmasına vesile olmuş. Askerlik yıllarında tabur imamı olarak görev yapan bu mübarek zat, manevi yolculuğunda ise Rufai ve Kadiri tarikatlarının terbiyesiyle yoğrulmuş, ömrünü ibadet ve tefekkürle geçirmiş bir isim.
40 Yıllık İnziva ve Nakledilemeyen Kabir
Onu farklı kılan en önemli özelliklerden biri, ömrünün son 40 yılını bir odada dış dünyadan koparak inziva ve tefekkür içinde geçirmesidir. 1917 yılında 86 yaşında vefat ettiğinde, o dönem kentin en eski mezarlıklarından biri olan Kabakyazısı (Şehzadegan) Mezarlığı’na defnedilmiş. Ancak asıl hikaye, Sivas’ın modernleşme sürecinde başlıyor. 1900’lü yıllarda Numune Hastanesi’nin inşası ve bölgenin iskana açılmasıyla bu tarihi kabristan kaldırılırken, tüm mezarlar başka yerlere nakledilmiş. Anlatılanlara göre, Durak Baba’nın mezarı her ne hikmetse bir türlü yerinden kaldırılamamış. Bu mucizevi olay nedeniyle bugün okulun ek derslikleri yapılırken dahi kabri korunmuş ve onarılarak okul bahçesinin içinde bırakılmıştır.
Şifa ve Derman Arayanların Vazgeçilmez Adresi
Bugün Durak Baba’nın yanı başında bulunan bilgilendirme panosu, ziyaretçilere bu köklü tarihi anlatırken, mezarın çevresi hiçbir zaman boş kalmıyor. Özellikle hastalığına çare arayanlar veya hayatın getirdiği dertlerle baş edemeyen Sivaslılar, okulun bahçesine gelerek dua ediyor. Geleneksel işçilikle onarılan ve titizlikle korunan bu türbe, kentin en ilginç manevi noktalarından biri olarak kabul ediliyor. Selçuk İlkokulu adıyla başlayan, günümüzde Kızılırmak İlkokulu olarak devam eden eğitim kurumunun bahçesinde, bir yanda eğitim devam ederken diğer yanda asırlık bir manevi nöbet sürüyor. Durak Baba, sessizce yattığı yerden Sivaslıların dualarına eşlik etmeye devam ediyor.
