Almanya lojistik sektörü, 120 bini aşkın profesyonel sürücü açığıyla ciddi bir kriz yaşıyor. Alman Federal Karayolu Taşımacılığı, Lojistik ve Atık Yönetimi Birliğinin (BGL) verilerine göre mevcut sürücü kadrosunun yaklaşık üçte biri 55 yaşın üzerinde yer alıyor. Sektörden her yıl 30 ila 35 bin deneyimli personel emekliye ayrılırken, yerlerine sadece 15 ila 20 bin yeni sürücü katılabiliyor. Yaşanan bu yapısal dengesizlik; tedarik zincirinde aksamalara ve sevkiyat süreçlerinde ciddi gecikmelere sebep oluyor.
Türkçe Sınav İmkânı Başvuruları Patlattı
Alman hükümeti, yabancı sürücülerin istihdam sürecini hızlandırmak adına mesleki yeterlilik sınavı olan "Kod 95" mevzuatında dil kolaylığı sağladı. Federal Konsey onayının ardından yürürlüğe giren yeni düzenlemeyle birlikte kamyon, TIR ve otobüs kullanımı için zorunlu olan bu sınav; Türkçe dahil dokuz farklı dilde yapılmaya başlandı.
Türkçenin yanı sıra İngilizce, Almanca, Arapça, Rusça, Ukraynaca, Lehçe, Romence ve Hırvatça seçeneklerinin de sunulması, Türkiye'den gelen başvuru talebini hızla artırdı. Almanya'daki ilgili kurumların onayını bekleyen 3 binden fazla Türk şoför bulunurken, yalnızca bir hafta sonu içinde yaklaşık 200 yeni başvuru kayıtlara geçti.
Ehliyet Dönüştürme ve Çalışma Şartları
Türkiye’den yapılan başvurular ağırlıklı olarak C (kamyon) ve CE (ağır vasıta) ehliyet sahiplerinden geliyor. D sınıfı (otobüs) ehliyetine sahip olanlar ise yolcularla iletişim kurma zorunluluğundan dolayı B2 seviyesinde Almanca şartı arandığı için genellikle yük taşımacılığına yöneliyor.
Türk ehliyeti, Almanya'da doğrudan profesyonel sürüş yetkisi vermiyor. Adayların öncelikle ehliyetlerini Alman ehliyetine dönüştürmeleri (Umschreibung) ve ardından Türkçe sınav imkânından yararlanarak Kod 95 belgesini almaları gerekiyor. Sınavın geçmişte sadece Almanca yapılması bekleme sürecini 3-4 aya kadar uzatırken, adaylar bu sürede çalışamadıkları için ciddi mali yüklerle karşı karşıya kalıyordu. Sınavın Türkçe yapılması bu bürokratik engeli önemli ölçüde hafifletti.
Maaş Düzeyi ve Aile Birleşimi Hakları
İş sözleşmesini imzalayarak Almanya'ya giden şoförler, eşlerini ve çocuklarını da yanlarında götürme hakkına sahip oluyor. Eşler için A1 düzeyinde Almanca yeterliliği aranırken çocuklarda herhangi bir dil şartı gözetilmiyor. Ayrıca birçok işveren sürücülere konaklama imkânı da sunuyor.
Almanya'da çalışmaya başlayan bir sürücü, iki yıl içinde B1 düzeyinde Almanca öğrendiği takdirde süresiz oturma iznine başvurabiliyor. Ancak iş güvenliği, manevra ve yükleme-boşaltma gibi sahaya dair temel durumları yönetebilecek kadar Almanca bilmek zorunlu tutuluyor.
Sürücü maaşları; çalışılan eyalete, şirkete, güzergâha, taşınan yüke ve vardiya durumuna göre değişkenlik göstermekle birlikte aylık brüt 2 bin 800 ile 4 bin 500 avro arasında değişiyor. 45 yaş üzeri adayların ise yıllık en az 55 bin 770 avro gelir elde edeceğini ya da yeterli emeklilik güvencesine sahip olduğunu belgelemesi gerekiyor.
