Okulların açılmasıyla birlikte çocukların yalnızca ders programları değil, görme becerileri de daha yoğun bir sınavdan geçiyor. Günlük yaşamda fark edilmeyen bazı göz problemleri; tahtayı görmekte zorlanma, kitabı çok yakından okuma, gözleri kısarak bakma, sık göz kırpma, baş ağrısı ve derse odaklanamama gibi belirtilerle okul döneminde daha belirgin hale gelebiliyor.
Medicana Sivas Hastanesi Göz Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Ayhan Dursun, çocuklarda görme problemlerinin önemli bir bölümünün çocuk tarafından fark edilmeyebildiğini belirterek, okul döneminin bu sorunların ortaya çıkarılması açısından önemli bir fırsat olduğunu söyledi.
“Çocuk mevcut görme düzeyini normal kabul edebilir”
Çocukların görme sorunlarını yetişkinler gibi tarif edemeyebileceğine dikkat çeken Doç. Dr. Dursun, aile ve öğretmenlerin gözlemlerinin önemine işaret etti.
Dursun, “Çocuklar dünyayı nasıl görüyorlarsa bunun normal olduğunu düşünebildikleri için görme sorunlarını yetişkinler gibi tarif edemeyebiliyor. Bu nedenle özellikle okul çağında öğretmenlerin ve ailelerin gözlemlediği küçük değişiklikler önemli ipuçları verebiliyor” dedi.
Dikkat dağınıklığı sanılan durumun altında görme problemi olabilir
Bir gözün diğerine göre daha az görmesi veya uzağın yeterince net görülememesi gibi sorunların çocuk tarafından fark edilmeyebileceğini belirten Dursun, okulda artan görsel aktivitelerin mevcut problemi daha görünür hale getirebildiğini söyledi.
Dursun, “Çocuk, bir gözünün diğerine göre daha az gördüğünü veya uzağı yeterince net göremediğini çoğu zaman ifade etmeyebilir. Çünkü mevcut görme düzeyini normal kabul eder. Okulda tahtaya bakma, kitap okuma ve uzun süreli görsel dikkat gerektiren aktivitelerin artmasıyla birlikte problem daha belirgin hale gelebilir” ifadelerini kullandı.
Derse ilgide azalma veya ödev sırasında çabuk sıkılmanın her zaman öğrenme isteksizliği anlamına gelmediğini vurgulayan Dursun, görme problemi yaşayan çocukların tahtayı ya da kitabı net görebilmek için daha fazla çaba harcayabileceğini ve bunun zamanla yorgunluğa yol açabileceğini belirtti.
Bu belirtilere dikkat
Doç. Dr. Ayhan Dursun, ailelerin çocuklarında görülebilecek bazı belirtileri göz ardı etmemesi gerektiğini belirterek şu davranışlara dikkat çekti:
-
Tahtayı görmek için gözlerini kısarak bakmak,
-
Televizyona veya ekrana çok yakından bakmak,
-
Kitap ve defteri yüze çok yaklaştırmak,
-
Okurken satır veya kelime atlamak,
-
Okuma sırasında başını eğerek veya bir gözünü kapatarak bakmak,
-
Sık göz kırpmak veya gözlerini ovuşturmak,
-
Ders çalışırken baş ağrısından şikâyet etmek,
-
Okuma ve yazma faaliyetlerinde çabuk yorulmak,
-
Ders sırasında dalgın veya ilgisiz görünmek,
-
Okul başarısında açıklanamayan bir düşüş yaşamak.
Göz tembelliğinde erken yaş kritik
Çocukluk dönemindeki göz muayenelerinin yalnızca gözlük ihtiyacının belirlenmesi amacıyla değerlendirilmemesi gerektiğini ifade eden Dursun, özellikle göz tembelliği (ambliyopi), şaşılık ve kırma kusurlarının erken dönemde fark edilmesinin önemine dikkat çekti.
Dursun, “Bazı görme problemlerinde erken tanı ve uygun tedavi, çocuğun görme gelişimi açısından kritik önem taşıyor. Bu nedenle ‘Nasıl olsa bir sorun olursa söyler’ yaklaşımı doğru değil. Çocukların düzenli göz muayenelerinin yapılması gerekiyor” diye konuştu.
Okul başarısının görünmeyen faktörlerinden biri
Çocukların eğitim hayatında başarılı olabilmeleri için görsel algının önemli bir rol oynadığını belirten Doç. Dr. Ayhan Dursun, sınıfta tahtanın net görülmesi, kitabın rahat okunması ve görsel bilgilerin doğru şekilde algılanmasının öğrenme sürecinin önemli parçaları olduğunu söyledi.
Okul döneminde ortaya çıkan davranış değişiklikleri veya akademik performanstaki düşüşler değerlendirilirken görme sorunlarının da akılda tutulması gerektiğini ifade eden Dursun, ailelere düzenli göz kontrollerini ihmal etmemeleri çağrısında bulundu.
Dursun, “Çocuğunuz herhangi bir görme problemi yaşadığını söylemese bile okul döneminde kapsamlı bir göz muayenesi yaptırmak faydalı olabilir. Çünkü erken fark edilen bir görme problemi, çocuğun hem günlük yaşamını hem de eğitim sürecini olumlu yönde etkileyebilecek bir müdahale fırsatı sunar” dedi.
