Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. İlhan Çetin, kış aylarının yoğun yağışlı geçmesinin baharda bitki örtüsünü canlandırdığını ve bunun kene popülasyonunu doğrudan etkilediğini açıkladı. Çetin, “Bol yağışlı dönemlerde tabiatta daha fazla bitki örtüsü bulunması, özellikle Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) virüsünü taşıyan kene cinsinin artışına yol açıyor” dedi.
Uzman, Tokat, Yozgat, Sivas, Erzincan, Giresun ve Gümüşhane gibi illerde yoğun yağış alınması durumunda bu yıl kene sayısında ciddi bir artış beklendiğini ifade etti. Çetin, yağışın doğrudan değil, dolaylı olarak kene popülasyonunu etkilediğini belirterek, “Kene popülasyonu için uygun bitki örtüsü ve nemli ortam büyük rol oynuyor” diye ekledi.
Sivas’ta Geçen Yıl 120 Kişi KKKA’ya Yakalandı
Prof. Dr. Çetin, kenelerin üç farklı evresinin bulunduğunu ve en başlangıç evresinde müdahale edilmesinin erişkin hale geçmesini önlemek açısından hayati önem taşıdığını vurguladı. Bu sayede hastalık yayılımı kontrol altına alınabiliyor.
Çetin, Sivas’ta geçen yıl 120 civarında KKKA vakası görüldüğünü, bu vakalardan 12 kişinin hayatını kaybettiğini belirtti. “Bu üzücü olaylarla karşılaşmamak için özellikle bahar aylarında yapılacak mücadele ve alınacak tedbirler çok önemli” diyen Çetin, devlet kurumlarının da konuyu daha yakından takip edeceğini ifade etti.
Uzman, KKKA vakalarının nisan ortalarından itibaren görülmeye başladığını hatırlatarak, “Havaların bu yıl erken ısınmasıyla birlikte tedbirlerin de vakit kaybetmeden alınması şart” dedi.
Tarım ve Hayvancılıkta Alınacak Önlemler
Çetin, tarım ve hayvancılıkla uğraşanların keneye karşı daha dikkatli olmaları gerektiğini belirtti. Hayvanların üzerinde kene varsa bunların elle çıkarılmaması, ahırların düzenli olarak kene bertaraf edici ilaçlarla ilaçlanması gerektiğini söyledi.
“Kene, vahşi hayattaki tilki, domuz ve tavşan gibi hayvanlardan evcil hayvanlara geçebiliyor. Bu nedenle özellikle koyun ve keçi gibi hayvanların üzerinde kene varsa bu tedbirler alınmazsa hastalık sayısı artabilir” dedi. Çetin, erken önlem alınması durumunda kene popülasyonu ne kadar fazla olursa olsun KKKA vakalarının kontrol altına alınabileceğini vurguladı.
Parklar, Piknik Alanları ve Bireysel Tedbirler
Kenelerin sadece kırsal alanlarda değil, şehir parkları, bahçeler ve rekreasyon alanlarında da bulunabileceğine dikkat çeken Çetin, bireysel tedbirlerin önemini şöyle anlattı:
- Açık renkli ve kapalı giysiler giymek, pantolon paçalarını çorap içine almak
- Piknik alanlarında açık renkli örtü serip ayaklarla titreşim yaparak kenenin üstüne çıkmasını sağlamak
- Doğada yürüyüş yaparken otların yoğun olduğu alanlarda dikkatli olmak
Prof. Dr. Çetin, “Kenelerin yüzde 70’i bacaklardan vücuda geçiyor. Bu nedenle basit ama etkili tedbirlerle kene ısırması vakalarını büyük ölçüde azaltabiliriz” dedi.
Uzman, bahar aylarında özellikle yoğun yağış alan illerde halkın ve hayvancılık sektörünün tedbirleri aksatmaması gerektiğini vurguladı. Çetin, erken mücadele ve farkındalık sayesinde hem insan sağlığının korunabileceğini hem de hastalık vakalarının kontrol altına alınabileceğini belirtti.
