Sivas'ın Yıldızeli ilçesinde, Hitit İmparatorluğu'nun en önemli merkezlerinden biri olan 4 bin yıllık Kayalıpınar Samuha Antik Kenti'nde yürütülen arkeolojik kazılar, dünya tarihini şaşırtacak bir keşfe sahne oldu. Koç Üniversitesi'nden Doç. Dr. Çiğdem Maner başkanlığındaki ekip, Hitit katmanlarının üzerinde Erken Bizans dönemine ait çok önemli kalıntılar ve bir mezarlık alanı ortaya çıkardı.
KAZDIKÇA TARİH FIŞKIRIYOR: HİTİT, ROMA, BİZANS BİR ARADA
2005 yılından bu yana büyük bir titizlikle sürdürülen ve bu yıl 15 Eylül'de sezonu tamamlayacak olan kazı çalışmalarında adeta katman katman tarih gün yüzüne çıkıyor. Kazı Başkanı Doç. Dr. Çiğdem Maner, "Bu yıl Hitit ve eski Asur döneminin yanı sıra Roma, Erken Bizans ve Ortaçağ'a ait yeni bulgularımız var. Özellikle Doğu Kapadokya bölgesi için çok önemli bilgiler elde ettik," diyerek çalışmaların zenginliğine dikkat çekti.
EN BÜYÜK SÜRPRİZ: BİZANS MEZARLIĞI VE ESERLERİ
Ancak bu yılın en heyecan verici bulgusu, Kazı Başkan Yardımcısı ve Bizans Sanatı Uzmanı Prof. Dr. Özgü Çömezoğlu Uzbek tarafından açıklandı. Uzbek, Hitit yerleşiminin üzerinde, 7. Yüzyıl'a tarihlenen bir Erken Bizans yerleşimi ve mezarlığı bulduklarını belirtti.
Prof. Dr. Uzbek, buluntuları şu sözlerle anlattı: "En önemli buluntu alanlarımızdan biri mezarlık alanı. Mezar kapakları üzerinde gördüğümüz erken dönem haç kazımaları, buranın o dönemde bir mezarlık olarak kullanıldığını teyit ediyor. Bununla da kalmadık; mezarlık çevresinde bronz bir küpe ve en dikkat çekicisi, o döneme ait bronz bir haç kolye ucu bulduk. Ayrıca cam kandil parçaları ve dönemi doğrulayan sikkeler de keşiflerimiz arasında."
HİTİT DUVARININ ÜZERİNE BİZANS YERLEŞİMİ KURMUŞLAR
Arkeologları en çok şaşırtan detay ise, farklı medeniyetlerin aynı alanı nasıl kullandığını gözler önüne sermesi oldu. Binlerce yıllık Hitit duvarlarının hemen üzerine bir Bizans yapısının inşa edildiği tespit edildi. Hatta bazı bölgelerde, Bizans katmanının altından hala Hitit dönemine ait çivi yazılı tabletler çıkarılmaya devam ediyor. Bu durum, Samuha Antik Kenti'nin binlerce yıl boyunca kesintisiz bir yaşam alanı olduğunu ve medeniyetlerin birbiri üzerine yükseldiğini kanıtlıyor. Önümüzdeki yıllarda devam edecek çalışmaların, bölge tarihine dair daha nice sırrı aydınlatması bekleniyor.