Yüzyıldan günümüze ulaşan tarihi hamamın eski fotoğraflarında çatının üzerinde yer alan kubbe bölümü, yapının karakteristik görünümünü ortaya koyarken, bugün aynı bölümün tarihi dokudan farklı bir biçimde düzenlendiği görülüyor.
Eski fotoğraflarda hamamın çatı kısmında bulunan ve yapıya estetik bir görünüm kazandıran kubbe bölümü, yapılan müdahaleler sonrasında ortadan kaldırıldı. İlk aşamada kubbe bölümünün yerine farklı bir yapı oluşturulurken, sonraki uygulamayla bu bölümün de kaldırıldığı ve çatının düz bir görünüme kavuşturulduğu ifade ediliyor.
Tarihi envanterdeki tanım artık yapıyla örtüşmüyor
Mehmet Ali Bey Hamamı'na ilişkin tarihi envanter bilgilerinde yapının mimari özellikleri ayrıntılı şekilde aktarılıyor.
Envanterde hamam; dikdörtgen planlı, kesme taştan inşa edilmiş, soğukluk, ılıklık ve sıcaklık bölümlerinden oluşan klasik Osmanlı hamamlarının temel özelliklerini taşıyan bir yapı olarak tanımlanıyor.
Ilıklık bölümünün ortasının kubbe, yanlarının ise beşik tonozla örtülü olduğu belirtilirken, sıcaklık bölümünün klasik dört eyvan şemasına sahip olduğu ve köşelerde kare planlı hücrelerin bulunduğu ifade ediliyor. Eyvanların üstlerinin beşik tonoz, hücrelerin ise kubbelerle örtülü olduğu aktarılıyor.
Hamamın hazne ve külhan bölümünün de dikdörtgen planlı ve beşik tonozlu olduğu, yapının ortasında ise sekiz köşeli bir havuz bulunduğu belirtiliyor.
Tarihi envanterde yer alan bu mimari tanım, bugün yapının özellikle çatı bölümünde görülen görünümle karşılaştırıldığında tartışmaları da beraberinde getiriyor.
"Tarihi doku korunmalıydı"
Sivas’ın geçmişten günümüze ulaşan önemli yapılarından biri olan Mehmet Ali Bey Hamamı’nın restorasyonunda, tarihi görünümün ne ölçüde korunabildiği sorusu gündeme geliyor.
Tarihi yapılarda restorasyonun temel amacının yapının özgün mimari karakterini koruyarak gelecek kuşaklara aktarmak olduğu belirtilirken, hamamın eski fotoğraflarında görülen çatı ve kubbe bölümünün bugün mevcut olmaması dikkat çekiyor.
Vatandaşlar ve tarihî yapıların korunmasına önem veren Sivaslılar, restorasyon çalışmalarında yapının geçmişten gelen mimari özelliklerinin daha fazla gözetilmesi gerektiğini dile getiriyor.
yüzyıldan bugüne ulaşan ve halen faaliyet gösterdiği belirtilen Mehmet Ali Bey Hamamı'nın bundan sonraki süreçte tarihi kimliğini yansıtan mimari unsurlarının korunup korunmayacağı ise merak konusu.
Sivas’ın tarihi mirasının önemli parçalarından biri olan hamamın eski fotoğrafları ile bugünkü görünümü arasındaki fark, “Restorasyon tarihi yapıyı geleceğe mi taşıdı, yoksa tarihi görünümünü mü değiştirdi?” sorusunu gündeme getiriyor.
