Yozgat'ın Kadışehri ilçesine bağlı Kabalı köyünde 2009 yılında hayata geçirilen meyvecilik projesi, yıllar içinde köyün kaderini değiştirdi. Bir dönem yalnızca kuru tarımla geçimini sağlayan ve sürekli göç veren köy, bugün üretimin arttığı, gençlerin kendi köylerinde çalışabildiği ve işsizliğin büyük ölçüde ortadan kalktığı örnek yerleşim yerlerinden biri haline geldi.
Kabalı köyü eski muhtarı ve projenin kurucularından Hüseyin Ünal, değişimin dönemin Kadışehri Kaymakamı İsmail Şanlı'nın yaptığı toplantıyla başladığını söyledi.
Ünal, o günleri şöyle anlattı:
"Projeye 2009'da başladık. İlçemize bir kaymakam geldi. Toplantıda bize 'Ne yaparsınız?' diye sordu. Biz de 'Kuru tarım yapıyoruz, arpa, buğday ekiyoruz' dedik. Sonra 'Bunun size bir getirisi oluyor mu?' diye sordu. Ben de 'Hayır' dedim. Her sene bir tane inek, dana satıyoruz, onunla mazot paramızı karşılıyoruz. Ne doyuruyordu ne de açlığı öldürüyordu. Yine de atadan gördüğümüz işi yapıyorduk."
Kaymakamın bunun üzerine yeni bir proje önerdiğini belirten Ünal, "Arazileri toplulaştıralım. Bir araya gelirseniz küçük ölçekli üretim zarar etmez" önerisini sunduğunu, kendisinin de bu projeyi hayata geçirmek için köylülerle çalışmaya başladığını ifade etti.
Göç eden değil, üreten bir köy oldu
O yıllarda Kabalı köyünün yaklaşık bin 200 ila bin 300 nüfusa sahip olduğunu söyleyen Hüseyin Ünal, köyün sürekli göç verdiğini belirtti.
"İstanbul'a, Ankara'ya insanlar gidiyordu. Ben de köylüme 'Neden gidelim, toprağımız var' dedim. Göç olduğu için tarlaların çoğu boş duruyordu. Yaklaşık yüzde 70 oranında muvafakat aldım. Sonra diğerleri de projeye dahil oldu."
Köylülerin desteğiyle çalışmaların başladığını anlatan Ünal, dönemin kaymakamının katkısıyla bir aile şirketi kurduklarını ve uzun yıllar kooperatif başkanlığı yaptığını söyledi.
10 bin dönümlük arazide üretim başladı
Köyün toplam tarım arazisinin 10 bin 540 dönüm olduğunu belirten Ünal, projenin iki etap halinde uygulandığını söyledi.
"İlk etapta 5 bin 640 dönümü faaliyete geçirdik. Kâğıt üzerinde kolay görünüyordu ama uygulamada çok zorlandık. İhaleler yapıldı, çalışmalar başladı."
Yıllar içinde üretimin artmasıyla birlikte hem tarımsal faaliyetlerin hem de köy ekonomisinin önemli ölçüde geliştiğini ifade etti.
"İşsizlik bitti, gençler köylerinde çalışıyor"
Meyvecilik projesinin en büyük kazanımının istihdam olduğunu vurgulayan Ünal, bugün gençlerin çalışmak için büyük şehirlere gitmek zorunda kalmadığını söyledi.
"İnsanların refah seviyesi yükseldi. Kabalı Köyü'nde işsizlik sorunu çözüldü. Bugün 15 yaşından büyük gençlerimiz hasat döneminde gelip çalışıyor. Öğrencilerimiz okullar tatil olunca burada çalışıyor. Kızlarımız kendi çeyizlerini alıyor, gençlerimiz evlenebiliyor. Burada çalışırken birbirlerini tanıyorlar. Köyümüzde sosyal hayat da canlandı."
"Varlık barıştırır, yokluk dövüştürür"
Ekonomik gelişmenin köyde sosyal hayata da olumlu yansıdığını dile getiren Hüseyin Ünal, yaşanan değişimi şu sözlerle anlattı:
"Köyümüzün işsizlik sorununu çözdük. Varlık barıştırır, yokluk dövüştürür. Ben 2010'dan beri köyümde boşanma dilekçesi verildiğini pek görmedim. Herkesin işi var. Kavga yok, gürültü yok. Sabah çocuklarını okula gönderen kadın, erkek herkes işe geliyor. Çok güzel bir şey."
Projeyi tüm köyler için örnek bir model olarak gördüğünü belirten Ünal, benzer yatırımların yaygınlaşmasının kırsalda üretimi ve istihdamı daha da artıracağına inandığını ifade etti.
