Vesîletü’n-necât’ın 1409 yılında tamamlanan bir eser. Süleyman Çelebi’nin mevlidini kaleme almasıyla ilgili yaygın rivayet şöyledir: Onun Ulucami’de imamlık yaptığı yıllarda bir vâiz Bakara sûresinin 285. âyetini açıklarken peygamberler arasında bir fark bulunmadığını, bu sebeple Hz. Muhammed’in Hz. Îsâ’dan ve diğer peygamberlerden üstün olmadığını söyleyince cemaatten bazıları vâize karşı çıkmış, tartışmalar büyümüş, bu arada Süleyman Çelebi, “Ölmeyip Îsâ göğe bulduğu yol / Ümmetinden olmak için idi ol” beytini söylemiş, halkın çok beğendiği bu beyti, daha sonra büyük bir aşkla Hz. Peygamber’in sevgisini terennüm edecek ve onun hayatının bazı bölümlerini içine alacak şekilde geliştirerek eserini tamamlamış.
***
Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü (UNESCO), halk ozanı Aşık Veysel'i 2023 yılı anma programına dahil etti. Duru ve arı bir dille yazdığı şiirlerinde yansıttığı vatanseverlik, hoşgörü, yaşama sevinci ve sevgi mesajlarıyla hem kendi dünyasını aydınlatan hem de bugünlere ışık tutan dünya çapında bir halk ozanı olan Aşık Veysel, vefatının 50. yılında yer alacak.
Ozan denilince akla gelen, Aşık denilince ilk sıralarda yer alan, Sivas denilince hemen dillere düçar olan Aşık Veysel’in 2023 yılında UNESCO tarafından vefatının 50. yılında anılacak olması gerçekten her anlamda büyük önem taşımaktadır.
***
Aşık Veysel, hüznün adıdır…
O, evlatların acılarını yaşamıştır…
O, terkedilmişlikleri derinden yaşamıştır…
O, yoksullukları enleriyle yaşamıştır…
Ve o, Halk Şiirleri Bayramı ile sözleriyle, duygularıyla, yüreklere dokunuşlarıyla bir anda Anadolu’nun sesi oldu, feryadı oldu, duygusu oldu…
Öyle sahiplenildi ki, Âşık geleneğinin son büyük temsilcilerinden olan Âşık Veysel, bir dönem yurdu dolaşarak Köy Enstitüleri'nde saz hocalığı yaptı. 1965 yılında özel kanunla maaş bağlandı. 1970'li yıllarda Selda Bağcan, Gülden Karaböcek, Hümeyra, Fikret Kızılok ve Esin Afşar gibi bazı müzisyenler Âşık Veysel'in deyişlerini düzenleyerek yaygınlaşmasını sağladı.
1952'de senaryosunu Bedri Rahmi Eyüboğlu'nun yazdığı, Metin Erksan'ın yönettiği "Karanlık Dünya" filminde Âşık Veysel de oynadı. Film, "Anadolu'daki ekinleri cılız ve kısa boylu gösterdiği için" yasaklandı. Çok ilginç değil mi?
2014 yılının Kasım ayında Devlet Opera ve Balesi, Âşık Veysel'in ölümünün 41. yılı anısına onun türkülerinden yola çıkılarak hazırlanan, tek perdelik dans tiyatrosu "Dostlar Beni Hatırlasın" sahneye konulmuştu.
***
Dedik ya, o Veysel’di… Adı gibiydi… Adı Türkçe’de Allah'tan başka kimseye muhtaç olmamak, İtikadı güçlü, mümin anlamındadır ki, Veysel adının analizinde ise şu karşılıkları buluruz: Sözüne güvenilir ve dürüsttür, Arkadaşlığa önem verir, Vefalıdır, Kimsenin arkasından konuşmaz, Tokgözlüdür ve azla yetinmesini bilir.
Aşık veysel’de hepsi mevcuttu, eserlerinde de bunu ayniyle bağdaştırmıştır. İşte eserleri ve işte size adıyla örtüşen ve her daim hatırlanması gereken insan. Dedik ya, O Veysel’di, hem adı Veysel, hem de adıyla müsemma Veysel…
Anlatamam Derdimi
Arasam Seni Gül İlen
Atatürk'e Ağıt
Beni Hor Görme
Beş Günlük Dünya
Bir Kökte Uzamış
Birlik Destanı
Çiçekler
Cümle Âlem Senindir
Derdimi Dökersem Derin Dereye
Dost Çevirmiş Yüzünü Benden
Dost Yolunda
Dostlar Beni Hatırlasın
Dün Gece Yar Eşiğinde
Dünya'ya Gelmemde Maksat
Esti Bahar Yeli
Gel Ey Âşık
Gonca Gülün Kokusuna
Gönül Sana Nasihatim
Gözyaşı Armağan
Güzelliğin On Para Etmez
Kahpe Felek
Kara Toprak
Kızılırmak Seni Seni
Küçük Dünyam
Murat
Ne Ötersin Dertli Dertli
Necip
Sazım
Seherin Vaktinde
Sekizinci Ayın Yirmi İkisi
Sen Bir Ceylan Olsan
Sen Varsın
Şu Geniş Dünya'ya
Uzun İnce Bir Yoldayım
Yaz Gelsin
Yıldız ( Sivas Ellerinde )
Çırpınıp İçinde Döndüğüm Deniz
